Κτίριο Διοίκησης Δ.ΥΠ.Α. -Ταμείο Ανάκαμψης

36.077.000 ευρώ, χωρίς νέα συμβατική παράταση από τον Ιούλιο 2026 – 19.188.500 ευρώ ήδη καταβλημένα και η Δ.ΥΠ.Α. επιμένει ότι το έργο «προχωρά κανονικά»

Τί έδειξε η χθεσινή αυτοψία του ΠΑΝΣΥΠΟ

Η Διοίκηση της Δ.ΥΠ.Α. έχει δηλώσει δημόσια ότι οι εργασίες στο νέο κτίριο της Κεντρικής Διοίκησης «προχωρούν κανονικά» και ότι οι εργασίες αποπεράτωσης «συνεχίζονται κανονικά βάσει ισχύουσας άδειας». Πρόκειται για επίσημη θέση της Υπηρεσίας και, ακριβώς γι’ αυτό, οφείλει να μπορεί να ελεγχθεί όχι μόνο ως προς την πολεοδομική δυνατότητα εκτέλεσης εργασιών, αλλά πρωτίστως ως προς το συμβατικό καθεστώς του έργου.

Η αυτοψία που πραγματοποίησε ο ΠΑΝΣΥΠΟ στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 καταγράφει μια εικόνα η οποία απέχει αισθητά από την έννοια της ολοκλήρωσης. Η κύρια πρόσοψη παραμένει χωρίς κουφώματα σε εκτεταμένες επιφάνειες, από τα ανοίγματα είναι ορατοί αδιαμόρφωτοι εσωτερικοί χώροι, γυμνές πλάκες και μεταλλικά κατασκευαστικά στοιχεία, ενώ το ακίνητο εξακολουθεί να παρουσιάζει σαφή εργοταξιακή εικόνα χωρίς εργάτες. Η σύγκριση με το φωτογραφικό υλικό τέλους Αυγούστου δείχνει ως ορατή μεταβολή μόνο την τοποθέτηση ορισμένων επιπλέον κουφωμάτων στις πλάγιες όψεις.

Η εικόνα αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν τοποθετηθεί στο πραγματικό συμβατικό πλαίσιο του έργου.

Το αγοραπωλητήριο της 5ης Αυγούστου 2025 δεν αφορούσε την απλή αγορά ενός ημιτελούς ακινήτου. Προέβλεπε την πλήρη αποπεράτωση και παράδοση λειτουργικού κτιρίου «με το κλειδί στο χέρι». Η τελευταία δημοσιευμένη τροποποιητική πράξη που έχει εντοπιστεί είναι η υπ’ αριθ. 19858/20.03.2026 και όριζε ως συμβατική προθεσμία ολοκλήρωσης την 30ή Ιουνίου 2026. Έκτοτε δεν έχει παρουσιαστεί νέα τροποποιητική συμβολαιογραφική πράξη με την οποία να παρατείνεται η συγκεκριμένη προθεσμία.

Οι μεταγενέστερες μετακινήσεις ημερομηνιών στο ΟΠΣ του Ταμείου Ανάκαμψης έως την 31η Ιουλίου, την 31η Αυγούστου και τελικά την 30ή Οκτωβρίου δεν μπορούν να εξομοιωθούν αυτομάτως με τροποποίηση της συμβατικής σχέσης μεταξύ Δ.ΥΠ.Α. και πωλήτριας εταιρείας. Η μεταβολή της 28ης Αυγούστου αναφέρεται, άλλωστε, ως μετακίνηση «για διαχειριστικούς λόγους».

Εδώ ακριβώς βρίσκεται το κεντρικό ζήτημα.

Η ισχύς μιας πολεοδομικής άδειας ή μιας Έγκρισης Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας απαντά στο αν συγκεκριμένες οικοδομικές εργασίες επιτρέπεται να εκτελούνται από πολεοδομική άποψη. Δεν απαντά στο διαφορετικό ερώτημα αν η πωλήτρια βρίσκεται εντός της συμβατικής προθεσμίας που είχε αναλάβει. Δεν παρατείνει από μόνη της το αγοραπωλητήριο, δεν μεταβάλλει τους συμβατικούς όρους και δεν αίρει τις συνέπειες που ενδέχεται να απορρέουν από την εκπρόθεσμη εκπλήρωση.

Κατά το άρθρο 341 του Αστικού Κώδικα, όταν για την εκπλήρωση μιας παροχής έχει συμφωνηθεί ορισμένη ημέρα, ο οφειλέτης περιέρχεται σε υπερημερία με μόνη την παρέλευση της ημέρας αυτής, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη όχληση. Το άρθρο 342 ΑΚ προβλέπει ότι υπερημερία δεν υπάρχει όταν η καθυστέρηση οφείλεται σε γεγονός για το οποίο ο οφειλέτης δεν ευθύνεται. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το ζήτημα μπορεί να παραμένει αδιευκρίνιστο. Εφόσον η συμβατική προθεσμία παρήλθε και το έργο δεν είχε ολοκληρωθεί, πρέπει να υπάρχει σαφής κρίση για το αν η καθυστέρηση ήταν υπαίτια ή αν συνέτρεχε λόγος που απαλλάσσει την πωλήτρια από την ευθύνη της.

Η ανάγκη αυτή γίνεται ακόμη πιο επιτακτική επειδή το αγοραπωλητήριο προβλέπει ποινική ρήτρα για την καθυστέρηση. Τα άρθρα 405 και 407 ΑΚ ρυθμίζουν ακριβώς τις συνέπειες μιας τέτοιας συμβατικής ποινής σε περίπτωση υπερημερίας ή μη έγκαιρης εκπλήρωσης. Συνεπώς, η Δ.ΥΠ.Α. οφείλει να εξηγήσει αν αξιολόγησε την υπαιτιότητα της πωλήτριας, αν υπολόγισε τη συμβατικά προβλεπόμενη ρήτρα και, σε περίπτωση που δεν την επέβαλε, ποιο όργανο έλαβε τη σχετική απόφαση και με ποια αιτιολογία.

Μέχρι σήμερα έχουν καταβληθεί τουλάχιστον 19.188.500 ευρώ προς την πωλήτρια, ενώ η τελευταία δημοσιοποιημένη ποσοτική πιστοποίηση φυσικής προόδου που έχει εντοπιστεί αφορά το 50%. Ο ΠΑΝΣΥΠΟ έχει ήδη ζητήσει να δημοσιοποιηθούν όλες οι μεταγενέστερες πιστοποιήσεις, οι αποφάσεις έγκρισής τους και η αντιστοίχισή τους με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο του έργου.

Ακριβώς γι’ αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία και ο ρόλος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας.

Η Δ.ΥΠ.Α. έχει επικαλεστεί την τεχνική παρακολούθηση του έργου από το ΤΕΕ. Το ερώτημα, επομένως, είναι απολύτως συγκεκριμένο: έχει πραγματοποιηθεί επιτόπια αυτοψία στο κτίριο μετά την 30ή Ιουνίου και ιδίως μετά την 31η Αυγούστου; Υπάρχει έκθεση αυτοψίας με συγκεκριμένη ημερομηνία, συμμετέχοντες μηχανικούς, φωτογραφικό υλικό και ακριβή αποτύπωση του πραγματικού ποσοστού φυσικής προόδου; Και, εφόσον υπάρχουν μεταγενέστερες πιστοποιήσεις πέραν του 50%, με ποια πραγματικά δεδομένα και με ποια επιτόπια διαπίστωση στηρίχθηκαν;

Το ίδιο ερώτημα αφορά και τη Δ.ΥΠ.Α. Έχει μεταβεί αρμόδια επιτροπή ή άλλο υπηρεσιακό όργανο στο ακίνητο μετά τη λήξη της συμβατικής προθεσμίας; Υπάρχει πρακτικό αυτοψίας, πρακτικό παραλαβής ή άλλη διοικητική πράξη που να αποτυπώνει την πραγματική κατάσταση του κτιρίου; Υπάρχει οποιοδήποτε έγγραφο που να πιστοποιεί ότι το ακίνητο πληροί τους συμβατικούς όρους για παράδοση πλήρως αποπερατωμένου και λειτουργικού κτιρίου;

Εξίσου κρίσιμο είναι το ζήτημα της παράτασης.

Έχει υποβληθεί από την πωλήτρια αίτημα παράτασης της συμβατικής προθεσμίας μετά την 30ή Ιουνίου 2026; Αν έχει υποβληθεί, πρέπει να γνωστοποιηθούν η ημερομηνία, ο αριθμός πρωτοκόλλου, η αιτιολογία, το προτεινόμενο νέο χρονοδιάγραμμα και η απόφαση του αρμόδιου οργάνου της Δ.ΥΠ.Α. Αν δεν έχει υποβληθεί ή αν δεν έχει εγκριθεί τέτοιο αίτημα, τότε η Διοίκηση οφείλει να εξηγήσει με ποια ακριβώς συμβατική και νομική βάση συνεχίζεται μέχρι σήμερα η εκτέλεση των εργασιών.

Η συγκεκριμένη διάκριση είναι ουσιώδης: άλλο είναι να συνεχίζονται πραγματικά κάποιες ενδεικτικές εργασίες στο ακίνητο «για τα μάτια του κόσμου» και άλλο να χαρακτηρίζεται η συνέχισή τους «κανονική» από συμβατική άποψη.

Αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο η δημόσια τοποθέτηση της Διοίκησης δεν αρκεί.

Η λέξη «κανονικά» δεν υποκαθιστά απόφαση παράτασης. Δεν υποκαθιστά αξιολόγηση υπαιτιότητας. Δεν υποκαθιστά απόφαση περί εφαρμογής ή μη των συμβατικών ρητρών. Δεν αποτελεί πιστοποίηση φυσικού αντικειμένου ούτε απαντά στο ζήτημα της χρηματοδότησης των εργασιών που συνεχίζονται μετά την παρέλευση των κρίσιμων προθεσμιών.

Το ζήτημα έχει ήδη τεθεί και σε επίπεδο κοινοβουλευτικού ελέγχου. Στην Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων που κατατέθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου ζητούνται, μεταξύ άλλων, τα στοιχεία που αφορούν τη συμβατική ολοκλήρωση, τη φυσική πρόοδο και τη χρηματοδοτική κάλυψη του έργου μετά την 30ή Ιουνίου και την 31η Αυγούστου 2026. Το ίδιο το σχέδιο ανακοίνωσης του ΠΑΝΣΥΠΟ ζητά να δημοσιοποιηθούν κάθε αίτημα παράτασης, οι σχετικές αποφάσεις της Δ.ΥΠ.Α., τα πρακτικά αυτοψιών, οι πιστοποιήσεις φυσικής προόδου, ο υπολογισμός τυχόν ποινικών ρητρών και η νομική βάση συνέχισης των εργασιών.

Στις 30 Σεπτεμβρίου, επομένως, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν στο κτίριο τοποθετήθηκαν ορισμένα επιπλέον κουφώματα. Το ερώτημα είναι γιατί, τρεις μήνες μετά την τελευταία γνωστή συμβατική προθεσμία, το έργο εξακολουθεί να βρίσκεται σε εμφανώς ημιτελή κατάσταση χωρίς να έχει δημοσιοποιηθεί νέα συμβατική παράταση και χωρίς να έχουν δοθεί σαφείς απαντήσεις για την υπαιτιότητα της καθυστέρησης, τις ποινικές ρήτρες, τις πιστοποιήσεις φυσικής προόδου και τη συμβατική βάση συνέχισης των εργασιών.

Η Διοίκηση μπορεί να θεωρεί ότι οι εργασίες «προχωρούν κανονικά». Όμως σε ένα έργο συνολικού τιμήματος 36.077.000 ευρώ, που χρηματοδοτείται και με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, η κανονικότητα δεν τεκμηριώνεται με διαβεβαιώσεις. Τεκμηριώνεται με συμβάσεις, αποφάσεις, πιστοποιήσεις, πρακτικά αυτοψίας και σαφή εφαρμογή των συμβατικών όρων.

Η Διοίκηση της Δ.ΥΠ.Α. οφείλει να απαντήσει άμεσα. Διαχειρίζεται δεκάδες εκατομμύρια ευρώ δημόσιων και ευρωπαϊκών πόρων, γνωρίζει ότι δεν έχει δημοσιοποιηθεί νέα συμβατική παράταση μετά την 30ή Ιουνίου 2026 και δεν έχει γνωστοποιήσει ενεργοποίηση των προβλεπόμενων ρητρών, ενώ ταυτόχρονα διαβεβαιώνει δημόσια ότι οι εργασίες «συνεχίζονται κανονικά».

Αν πράγματι είναι όλα «κανονικά», ας δημοσιοποιήσει τώρα τη συμβατική πράξη, την απόφαση περί υπαιτιότητας ή μη της πωλήτριας και την εφαρμογή ή μη των ρητρών. Αν αυτά δεν υπάρχουν, τότε οφείλει να εξηγήσει γιατί παρουσιάζει ως κανονική μια κατάσταση που τα ίδια τα έγγραφα και η πραγματική εικόνα του έργου δεν τεκμηριώνουν.

Για το Διοικητικό Συμβούλιο
του ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ
ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ                        Η ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΛΙΒΕΡΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ          ΝΙΚΟΛΙΝΑΚΟΥ ΦΙΛΙΑΝΝΑ